زنیان

گیاه زنیان ( به انگلیسی Ajwain ) را با نام‌های دیگری مانند انیسون بری، کمون حبشی، اجوان، اسپری کای و نانخواه می‌شناسند. در ادامه با این گیاه بیشتر آشنا شده و به خواص آن میپردازیم.

زنیان

گیاه شناسی

گیاه زنیان را با نام‌های دیگری مانند انیسون بری، کمون حبشی، اجوان، اسپری کای و نانخواه می‌شناسند. زنیان گیاه علفی یک ساله، بی‌کرک و به ارتفاع ۳۰ تا ۹۰ سانتی‌متر است که به شکل خودرو در نواحی شرقی هند، ایران و مصر می‌روید. برگ‌هایی با بریدگی‌های نازک و ظریف و گل‌هایی به رنگ سفید و مجتمع به صورت چتر مرکب دارد. چتر آن کوتاه، دارای طول نسبتا مساوی و منتهی به براکته‌های باریک در محل اتصال به یکدیگر است.

میوه‌ی زنیان کوچک، بیضوی، به رنگ قهوه‌ای مایل به زرد و دارای بویی شبیه بوی تیمول است. روی میوه‌ی آن، خطی طولی نخی شکل، به رنگ روشن‌تر و دو تار نازک تک سلولی مشاهده می‌شود، به طوری که بعضی از آن‌ها کوتاه و مخروطی و برخی دیگر دارای یک قسمت متورم در انتها هستند.

قسمت مورد استفاده‌ی این گیاه، میوه‌ی آن است که «زنیان» نیز نامیده می‌شود. محل رویش این گیاه در ایران بلوچستان، تبریز، اصفهان، خوزستان، فارس، کرمان، خراسان است.

طبیعت

طبیعت زنیان گرم و خشک است.

ترکیبات شیمیایی

میوه‌ی این گیاه اسانسی دارد که مقدار نسبی آن برحسب محل رویش گیاه متفاوت است.

این اسانس، از میوه‌ی این گیاه تحت اثر بخار آب به دست می‌آید که به اسانس «آژوآن» شناخته می‌شود.

خواص درمانی زنیان

بیماری‌های معده و کبد را رفع می‌کند.

– مقوی معده و بادشکن است.

– ضد اسپاسم و ضد درد است.

– سموم بدن را دفع می‌کند.

– ضد تهوع و استفراغ است.

– ناراحتی‌های گلو، سرفه و روماتیسم را از بین می‌برد.

– مقوی قوه باه است.

– ضد کرم و میکروب‌کش است.

– مدر و قابض است.

– ضد سرفه است.

– درد حاد شکم، قولنج و سوءهاضمه‌ای که ناشی از ضعف و کمی نیرو باشد را برطرف می‌کند.

– وبا را درمان می‌کند.

– زنیان از قدیم به عنوان ادویه و نگهدارنده‌ی مواد غذایی مورد استفاده بوده است؛ همچنین در تهیه‌ی پودر کاری، ترشی‌جات، بیسکویت و مواد خوراکی دیگر به کار می‌رود.

همچنین از آن به عنوان ضدقارچ پوستی و ضد نزله‌ی تنفسی می‌توان استفاده کرد.

– از رایحه‌ی این گیاه که از آن میوه به دست می‌آید، در دهان‌شویه‌ها و خمیر‌دندان‌ها استفاده می‌شود.

– درمان امراض ریه و ضد سرماخوردگی، ضد تب و ضد یبوست است.

– خلط‌آور و تقویت‌کننده‌ی معده است.

– گرفتگی‌ گوش را رفع می‌کند.

– برای ترک‌ اعتیاد مواد مخدر مفید است.

– ضد سکسکه است.

– برای بیماری‌های عصبی مفید محسوب می‌شود.

مقدار و دستور مصرف

دم‌کرده: دو تا چهار گرم، روزی سه بار به صورت دم کرده مصرف شود.

پودر: می‌توان روزانه سه تا چهار گرم پودر دانه‌ها را به شکل‌های مختلف یا همراه با غذا مصرف کرد. باوجود این که دانه‌ها ریز هستند، برای اثربخشی بیشتر لازم است پودر شوند تا مواد آن‌ها در بدن بهتر استخراج شود.

عصاره‌ی خشک: عصاره‌ی خشک دانه‌های زنیان را می‌توان روزانه ۱۲۵ میلی‌گرم مصرف کرد.

عصاره‌ی مایع (تنتور): از عصاره‌ی مایع زنیان می‌توان روزانه تا شش میلی‌گرم مصرف کرد.

توجه

عرق زنیان طعم تیز و تند دارد، افرادی که طبع گرم دارند آن را همراه با عرق شاتره و کاسنی میل کنند.

زنیان
3 (60%) 2 votes
نوشته شده توسط گیاه یاب در تاریخ ۶ اردیبهشت ۱۳۹۵ با موضوع گیاهان دارویی

آشپزی سالم

پیراشکی گوشت
طرز تهیه پیراشکی گوشت و قارچ که در این مطلب برایتان آماده کرده‌ایم، در اروپای شرقی با نام پیروگی شناخته می‌شود. این غذای لذیذ در واقع پیراشکی‌های کوچکی است دستور پخت راحتی دارد. لطفا با گیاه یاب همراه باشید. مواد لازم گوشت ...
ادامه مطلب

از دل طبیعت

وانیل
وانیل ( Vanilla ) میوه‌ی یک نوع گیاه از خانواده‌ی ثعلب‌ها میباشد. از این گیاه در ایران بیشتر به منظور تهیه‌ی شیرینی و بستنی استفاده می‌کنند. جالب است بدانید وانیل بعد از زعفران، گرانترین ادویه محسوب می‌شود. این ادویه بسیار خوش طعم و مطبوع است و در صنعت مواد غذایی بسیار از آن استفاده می‌شود. ...
ادامه مطلب

تبلیغات متنی

اگر چه در نگارش مطالب این سایت از منابع معتبر علمی بهره برده شده است، اما مطالب آن کلی بوده و جایگزین توصیه های پزشکتان نمی باشد.
کلیه حقوق متعلق به پایگاه طب سنتی و سلامت گیاه یاب است.