زعفران

زعفران ( Saffron ) نوعی گیاه است که از خانواده‌ی زنبقیان میباشد. گل های این گیاه دارای شاخه‌های قرمز رنگی هستند که ادویه‌ی زعفران از آنها بدست می‌آید. زعفران مزه‌ای تلخ داشته اما بوی آن بسیار خوش و معطر است. این گیاه در استان های مختلف ایران کشت و برداشت میشود و صادرات زعفران به کشورهای دیگر از طریق ایران انجام میشود. بسیاری زعفران را بعنوان طعم دهنده و چاشنی در تهیه‌ی غذاهای مختلف استفاده میکنند. زعفـران خواص مختلفی دارد که برخی از آنها شامل محرک جنسی، مسکن، آرامش بخش و… میباشند. در ادامه به طور کامل به بررسی ادویه زعـفران و فواید آن خواهیم پرداخت. با گیاه یاب همراه باشید.

زعفران

 ترکیبات شیمیایی زعفران

مهم‌ترین ترکیبات موجود در زعـفران شامل ترکیبات زرد رنگ که به خوبی در آب محلول‌اند (مشتقات کروستین)، ترکیبات تلخ از جمله پیکروکروسین که به ویژه مقوی معده می‌باشند، مواد معطر (اسانس) که مهم‌ترین ترکیب آن سافرانال می‌باشد که گاهی تا ۱درصد زعفـران را تشکیل می‌دهد، روغن ثابت به میزان حداکثر ۱۰درصد، رطوبت حدود ۱۳۱۰ درصد و ترکیبات معدنی حدود ۵درصد می‌باشد.

مواد مغذی در ۱۰۰ گرم زعفران

انرژی                ۱٬۲۹۸ کیلوژول (۳۱۰ کیلوکالری)

کربوهیدرات‌ها         ۶۵٫۳۷ g

چربی                    ۵٫۸۵ g

چربی اشباع            ۱٫۵۸۶ g

چربی تک‌اشباع‌نشده               ۰٫۴۲۹ g

چربی چنداشباع‌نشده                ۲٫۰۶۷ g

پروتئین     ۱۱٫۴۳ g

آب           ۱۱٫۹۰ g

ویتامین آ   ۵۳۰ IU

تیامین (ویتامین ب۱) ۰٫۱۱۵ میلی‌گرم

ریبوفلاوین (ویتامین ب۲)         ۰٫۲۶۷ میلی‌گرم

نیاسین (ویتامین ب۳) ۱٫۴۶۰ میلی‌گرم

ویتامین C  ۸۰٫۸ میلی‌گرم

کلسیم       ۱۱۱ میلی‌گرم

آهن          ۱۱٫۱۰ میلی‌گرم

منیزیم       ۲۶۴ میلی‌گرم

فسفر        ۲۵۲ میلی‌گرم

پتاسیم       ۱۷۲۴ میلی‌گرم

سدیم         ۱۴۸ میلی‌گرم

روی        ۱٫۰۹ میلی‌گرم

سلنیم        ۵٫۶ μg

اسید فولیک             ۹۳ μg

ویتامین ب۶             ۱٫۰۱۰ mg

خاکستر   ۵٫۴۵ g

خاصیت ضد افسردگی

مصرف زعفران در پیشگیری از بروز افسردگی موثر است. بر اساس تحقیقات امروزی نیز نتیجه گرفته شده است که زعفـران دارای خواص ضد افسردگی است و این در حالی است که بر اساس طب سنتی به زعفران خواص فرح بخشی و خنده آوری نیز نسبت داده اند. بر طبق نتایج این تحقیقات استفاده از زعفـران در غذا و نوشیدن حداقل یک فنجان چای زعـفران برای تمدد اعصاب توصیه می شود. زعفـران افزایش دهنده تمرکز حواس است و در پیشگیری از آلزایمر و پارکیسون موثر می باشد زعفران در درمان دردهای عصبی و کم خوابی موثر می باشد.

پیشگیری از تضعیف بینایی در میانسالی

بر اساس تحقیقات مرکز دانشگاهی ایتالیا زعـفران در تنظیم کارکرد سلولهای بینایی موثر است و سلولهای بینایی را در مقابل آسیبها محافظت می کند و از پیشرفت بیماریهای چشم جلوگیری می کند و موجب احیای سلولهای آسیب دیده چشم می شود. زعفران در درمان اختلالات لکه زرد شبکیه که در سنین سالخوردگی ایجاد می شود موثر است. مصرف زعفـران در رژیم غذایی از پیشرفت بیماریهای ژنتیک چشم جلوگیری می کند و به همین علت مصرف متعادل آن به سالخوردگان و افراد مبتلا به بیماری های چشم توصیه می شود.

ضد سرطان

زعـفران خواص ضد سرطانی دارا می باشد و به عنوان یک داروی ضد تومور و جمع کننده رادیکالهای آزاد عمل می‌کند. بر اساس تحقیقات پزشکی ثابت شده است که مواد آنتی اکسیدان موجود در زعـفران خواص ضد سرطانی دارا می باشند. بر اساس نتایج این بررسی بنظر می رسد که استفاده از زعفـران، از بروز توالی های ژنی سرطان زا جلوگیری می کند و در ترمیم مولکول های دی ان ای آسیب دیده تاثیر بسزایی دارد.

مهمترین اثرات

ضددرد، ضد افسردگی، ضد سم، ضد ادم، ضد اکسیدان، ضدعفونی کننده، ضد اسپاسم، ضد نفخ، ضد تومور، تقویت کننده قوای جنسی، مقوی قلب، خنثی کننده رادیکال های آزاد، سقط کننده، معرق، هضم کننده غذا، قاعده آور، خلط آور، بند آورنده خون، کاهش دهنده کلسترول، کاهش دهنده پُرفشاری خون، نارکوتیک (مخدر)، مقوی اعصاب، محافظ اعصاب، مسکن، محرک، مقوی معده، مقوی رحم.

مضررات مصرف بی رویه زعفران

مصرف بی رویه زعـفران مضر می باشد و باعث استفراغ، کاهش ضربان قلب، خون ریزی از بینی، خون ریزی از پلک ها و لب و موجب سر گیجه، بی حالی، زردی پوست و عوارض خطرناک دیگر می شود که این عواقب حتی می تواند منجر به مرگ شود.

مقدار مناسب و مجاز مصرف

مصرف سه گرم زعفـران برای هر نفر در ماه بسیار سالم و سودمند می باشد و مصرف بیش از ۵ گرم آن برای هر نفر در ماه مضر می باشد. اما مصرف ۵ گرم زعفران در یک وعده غذائی می تواند منجر به مرگ انسان گردد.

نگهداری از زعفران

زعفران را باید دور از نور و رطوبت نگهداری کرد زعفـران را درظروف شیشه ای یا فلزی دربسته نگهداری نمایید. توجه داشته باشید اسانس زعفـران قابل تبخیر شدن است، بنابر این درب ظرف زعفران را ببندید درصورت باز ماندن درب ظرف زعفـران اثرات داروئی و کیفیت آن کاهش می یابد.

مصارف زعفران

زعفـران به مواد غذایی عطر و رنگ مخصوص می دهد و به همین جهت از زعفـران در صنایع غذایی مانند سوسیس سازی، در شیرینی سازی مانند تهیه پودرهای کیک، در داروسازی مانند داروهای ضد افسردگی، در نساجی مانند رنگ کردن پارچه های ابریشمی، در تولید مشروبات الکلی و غیر الکلی بعنوان طعم دهنده طبیعی و در صنایع لبنی و غیره استفاده می شود.

نوشته شده توسط گیاه یاب در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۹۵ با موضوع ادویه جات
مطالب مشابه