بیماری اسکیزوفرنیا چیست

0
114

بیماری اسکیزوفرنیا نادر نیست. یک تا یک و نیم درصد افراد جامعه در طول زندگی خود به آن مبتلا میشوند. این بیماری در تمام مردم با هر نژاد، طبقه اجتماعی و شرایط اقتصادی بروز میکند. اسکیزوفرنیا ارتباطی با میزان هوش ندارد و این بیماری در افراد باهوش نیز دیده میشود.

اسکیزوفرنیا

مبتلایان به این بیماری غالبا نیاز به خدمات مستمر روانپزشکی دارند. در فرد مبتلا به اسکیزوفرنیا فعالیت ذهنی و روانی دستخوش تغییر می‌شود. در مرحله حاد بیماری فعالیت‌های هیجانی، رفتاری و فکری عملکرد طبیعی خود را از دست می‌دهند. درمان به موقع همراه با حمایت‌های خانوادگی عملکردهای روانی بیمار را حفظ کرده و در بازگشت توانایی‌های روانی او موثر واقع می‌شود. به عنوان مثال دانش آموزی که مبتلا به اسکیزوفرنیا است، به طور موقت انگیزه تحصیلی خود را از دست می‌دهد و اشتغالات ذهنی جدید او را وادار به انزواطلبی و رفتارهای غیرعادی می‌کند که با درمان به موقع بهبودی نسبی حاصل می‌شود.

علت بیماری اسکیزوفرنیا چیست؟

اصولا هر نوع بیماری در اثر اختلال عملکرد طبیعی یک یا چند سیستم بدن بروز می‌کند. به عنوان مثال هیپرتانسیون (بالا بودن فشار خون) در اثر سخت شدن سرخرگ‌ها و اختلال در عملکرد سیستم گردش خون به وجود می‌آید یا بیماری دیابت (بالا بودن قند خون) به دنبال اختلال در ترشح انسولین و به علت عملکرد بد سیستم هورمونی و غددی بدن بروز می‌کند.

در اسکیزوفرنیا، سیستمی که مختل می‌شود دستگاه عصبی مرکزی و به ویژه مغز است. اما متاسفانه تاکنون علت دقیق و چگونگی این تغییرات به دقت روشن نشده است. در توجیه و تفسیر علل این تغییرات دلایل مختلفی بر اساس دیدگاه‌های متفاوت ابراز شده است. اما آن‌چه که مورد توافق عمومی است این اختلال در افراد مستعد و تحت تاثیر عوامل مختلف زیستی، روانی و اجتماعی رخ می‌دهد.

از عوامل زیستی ژنتیک، توارث، اختلالات ساختاری مغز، عفونت‌ها، سوء تغذیه، بیماری‌های دوران بارداری مادر، صدمات زایمانی، حوادث و ضربه‌های مغزی، تغییرات ناقل‌های عصبی شیمیایی، هورمون‌ها و … آن‌ها را می‌توان نام برد.

حوادث دردناک، استرس‌های زندگی، خانواده نابسامان و شرایط محیطی، فقر و بیکاری و نظایر آنها نیز به ترتیب از عوامل روانی و اجتماعی موثر در بروز علایم اسکیزوفرنیا شمرده شده‌اند.

همچنین این بیماری در کسانی بیشتر مشاهده می‌شود که در بستگان درجه یک آنها یعنی برادر، خواهر، پدر و مادر بیماری مشابه وجود داشته باشد. اما این به معنی ابتلا قطعی کسی که با فرد مبتلا رابطه نسبی (خونی) دارد، نیست.

صدمات زایمانی مانند فشار بر سر، هنگام زایمان (استفاده از فورسپس برای انجام زایمان)، طولانی شدن مدت زایمان، کم خونی مغز نوزاد و اختلال تنفسی بعد از زایمان که مغز نوزاد را با کمبود اکسیژن مواجه می‌سازد از عوامل مهم آسیب‌پذیری است. ابتلای مادر باردار به برخی از عفونت‌های ویروسی می‌تواند جنین وی را مستعد به این بیماری کند.

تغذیه نامناسب و ناکافی در ماه‌های اول بارداری نیز می‌تواند آسیب‌های جبران ناپذیری به اعصاب جنین وارد آورده و او را مستعد بیماری کند. چنین عواملی فرد را مستعد بیماری کرده و فشارهای روانی نیز شروع بیماری را تسهیل می‌کند. 

همچنین بخوانید :  آشنایی با انواع سردرد

علائم هشدار دهنده چیست؟

بیماری اسکیزوفرنیا در طول مدت بیماری ممکن است دچار عود شدید علایم گردد عود علایم در صورت عدم مصرف دارو به دفعات بیشتری رخ می‌دهد در کشور ما تقریباً هر بیمار طی یک الی دو سال، یکبار دچار عود شدید علایم گردیده و منجر به بستری وی در بیمارستان می‌گردد در صورت عدم مصرف دارو دیده شده که در مدت یکسال پس از ترخیص از بیمارستان حدود ۴۰% آنان مجدد عود کرده و بستری می‌شوند در صورت مصرف مرتب دارو و انجام سایر مراقبت‌ها این میزان حدود ۸۰% کاهش می‌یابد هر بار که بیماری عود می‌کند، تخریب بیشتری در سیستم اعصاب و روان بیمار بر جای گذاشته می‌شود و خانواده نیز با فشار روانی فراوانی مواجه می‌گردد

آیا می‌توان از دفعات عود بیماری کاست؟

بله راه‌های متعددی وجود دارد یکی از روش‌ها آشنایی با علایم هشدار دهندۀ بیماری است عود بیماری بطور ناگهانی رخ نمی‌دهد بلکه روزها و هفته‌ها سپری می‌گردد تا بتدریج علایم شدید شده و عود شدید بیماری آشکار گردد طی این مدت علایم خفیف بیماری که ما آن را “علایم هشدار دهنده”   می‌نامیم بروز می‌کنند با شناخت علایم هشداردهنده و درمان مناسب می‌توان از عود شدید بیماری جلوگیری نمود علایم هشدار دهنده از یک فرد به فرد دیگری متفاوتند

شایعترین علایم هشدار دهنده عبارتند از:

شک و تردید

اختلال در خواب بخصوص کم خوابی

افسردگی

اضطراب

تنش

تحریک پذیری

عصبانیت

شخص ممکن است احساس کند که:

افکارش تند یا کند شده است.

اشیاء متفاوت شده‌اند.

اشیاء دور و برش تغییر کرده‌اند.

افراد فامیل یا دوستان اغلب اولین افرادی هستند که این تغییرات را متوجه می‌شوند آنها وقتی متوجه می‌شوند که شخص رفتارش تغییر کرده.

افت تحصیلی و یا کاری پیدا کرده.

منزوی شده است.

علاقه‌اش به معاشرت کم شده است.

فعالیت بیمار کم شده.

این رفتارها ممکن است واکنش به حوادث استرس‌زا باشد و به صورت افت تحصیلی یا کاری یا مشکلاتی در روابط بین فردی ظاهر شوند.

برای پیشگیری از عود کردن بیماری چه می‌توان کرد؟

زمانی که علایم هشدار دهنده تظاهر پیدا می‌کند، لازم است که شخص به سرعت کمک دریافت کند در این موارد مراجعه به پزشک، مرکز بهداشت یا درمانگاه روانپزشکی توصیه می‌شود این تغییرات رفتاری ممکن است علائم هشدار دهنده نباشند ولی لازم است ارزیابی شوند

هرچه عود بیماری زودتر تشخیص داده شود و تحت درمان قرار گیرد، نتیجه بهتری عاید می شود پس بهتر است:

تأخیر نکنید

هر چه سریعتر با پزشک معالج بیمار این علایم را در میان بگذارید

شرایط آرام بیشتری در محیط زندگی بیمار فراهم نمایید

داروهای مصرفی بیمار را به کمک پزشک وی تنظیم نمایید

آیا می‌توان از عود بیماری پیشگیری نمود

بله برای پیشگیری و کاهش دفعات عود بیماری می‌بایست:

داروهای بیمار قطع نشوند

فشارهای روانی بیمار کاهش یابند

عصر ایران،اندیشه سلامت

بیماری اسکیزوفرنیا چیست
به این مطلب امتیاز بدید!
اشتراک گذاری

افزودن دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید